Kontrollü Sosyal Alan’da kullanıcılar tarafından üretilen içerikler 5651 sayılı Kanun doğrultusunda nasıl denetleniyor ve moderatörlerden geçiyor?

Lunova henüz fikir ve yasal uyum çalışması aşamasında olan, çok erken aşamada bir sosyal girişimdir ve platformun fiili üretimine bu çalışmalar tamamlandıktan sonra başlanacaktır.

Yasal uyum süreci tamamlandıktan sonra hayata geçirilmesi planlanan Kontrollü Sosyal Alan (KSA) içerisindeki içerik denetim ve moderasyon mekanizması, 5651 sayılı İnternet Kanunu'ndaki yer sağlayıcı yükümlülüklerine ve bağımlılıkla mücadelenin getirdiği yüksek güvenlik hassasiyetlerine uygun olarak şu şekilde tasarlanmaktadır:

1. 5651 Sayılı Kanun Kapsamında Yasal Çerçeve

  • Genel Sorumluluk Sınırı (Madde 5): Lunova, kullanıcıların KSA’da kendi ürettikleri içerikler (mesajlar, paylaşımlar) yönünden bir yer sağlayıcıdır. Kanunen, kullanıcıların paylaştığı içerikleri önceden kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir.

  • Uyar-Kaldır ve Hızlı Müdahale: Hukuka aykırı (örneğin madde kullanımına teşvik, yasa dışı yönlendirme, ilaç isimlerinin paylaşımı vb.) bir içerik paylaşıldığında ve bu durum platforma bildirildiğinde, yer sağlayıcı olarak Lunova’nın bu içeriği derhal yayından kaldırma yükümlülüğü başlar.

2. Yapay Zekâ Destekli Ön Denetim (Aktif Filtreleme)

5651 sayılı Kanun yer sağlayıcıya "önceden denetleme yükümlülüğü" yüklemese de, kullanıcıların nüks (yeniden başlama) riskini tetikleyecek durumları önlemek ve siber güvenliği sağlamak adına Lunova otomatik bir ön filtreleme katmanı uygulayacaktır:

  • NLP (Doğal Dil İşleme) Motoru: Kullanıcıların KSA'da paylaştığı tüm metinler, gönderilme tuşuna basıldığı an (gerçek zamanlı olarak) yapay zekâ filtresinden geçer.

  • Suç ve Risk Blokajı: İlaç isimleri, madde teminine yönelik jargorlar, platform dışı iletişim kanallarına (WhatsApp, Telegram vb.) yönlendiren numara veya link paylaşımları NLP motoru tarafından otomatik olarak tespit edilir ve gönderi henüz yayına girmeden sistem tarafından bloke edilir.

3. Gönüllü Moderatörler ve Akran Denetim Süreci

Ön filtrelemeyi aşan veya bağlamsal olarak risk barındıran durumlar için insan moderasyonu devreye girer:

  • Moderatör Yetki Sınırı (Hiyerarşisiz Denetim): Gönüllülük esasına dayalı yatay organizasyon yapısında yer alan moderatörler, KSA içindeki akışı anlık olarak takip eder.

  • Klinik Veri İzolasyonu: Moderatörlerin (gönüllülerin), kullanıcıların hassas klinik geçmişlerine veya gerçek kimlik bilgilerine erişimi teknik olarak tamamen engellenmiştir. Moderatörler sadece KSA kurallarının ihlal edilip edilmediğini denetler.

  • Raporlama ve Müdahale: NLP filtresinden kaçan veya diğer kullanıcılar tarafından "şikayet et" butonuyla bildirilen içerikler, moderatör paneline düşer. İnceleme sonucunda topluluk kurallarına veya yasalara aykırı olan içerikler silinir.

4. Ağır İhlallerde Yaptırım ve Adli Bilişim Standartları

  • IMEI ve TCKN Bazlı Engelleme: Topluluk güvenliğini sabote eden, yasa dışı yönlendirmeler yapan veya diğer üyelerin rehabilitasyon sürecine zarar veren kullanıcılar için e-Devlet doğrulamalı kimlik yapıları üzerinden TCKN ve cihaz tabanlı IMEI engelleme yaptırımları uygulanır.

  • WORM ve Trafik Loglarının Saklanması: Yer sağlayıcı yükümlülükleri gereği, kullanıcıların KSA'daki tüm hareketleri ve trafik bilgileri (IP adresleri, zaman damgaları vb.) değiştirilemez WORM formatında ve SHA-256 ile mühürlenerek yasal süre boyunca (1 ila 2 yıl) saklanır. Bu sayede, adli bir durumda savcılık veya mahkeme taleplerine eksiksiz ve güvenilir veri sunulması garanti altına alınır.